برای پیشگیری از چاقی و حفظ وزن سالم، رژیم غذایی سالم را رعایت کرده و فعالیت منظم داشته باشید.
چاقی چیست؟
چربی اضافه در بدن تحت عنوان چاقی تعریف می شود.
اندازه گیری مستقیم چربی بدن سخت است. شاخص توده بدنی BMI یک روش رایج برای تعریف وزن سالم است. شاخص توده بدنی BMI باید به عنوان یک راهنما همراه با سایز دور کمر برای تخمین میزان چربی بدن استفاده شود.
شاخص توده بدنی BMI وزن سالم را بر اساس قد تخمین می زند. از آنجا که شاخص توده بدنی BMI قد و وزن را با هم به کار می گیرد راهنمای دقیق تری نسبت به وزن به تنهایی ارائه می کند.
اندازه گیری مستقیم چربی بدن سخت است. شاخص توده بدنی BMI یک روش رایج برای تعریف وزن سالم است. شاخص توده بدنی BMI باید به عنوان یک راهنما همراه با سایز دور کمر برای تخمین میزان چربی بدن استفاده شود.
شاخص توده بدنی BMI وزن سالم را بر اساس قد تخمین می زند. از آنجا که شاخص توده بدنی BMI قد و وزن را با هم به کار می گیرد راهنمای دقیق تری نسبت به وزن به تنهایی ارائه می کند.
چاقی، زندگی شما را کوتاه می کند.
چاقی همچنین می تواند شما را در معرض خطر تعداد زیادی بیماری قرار می دهد:
- فشار خون بالا
- دیابت
- بیماری قلبی
- برخی از انواع سرطان ها
خطرات سلامتی برای افراد چاق بیشتر است. این خطرات ممکن است با افزایش چاقی افزایش یابد.
محل ذخیره شدن وزن اضافی مهم است. افرادی که وزن اضافه را در اطراف کمر خود دارند در مقایسه با افرادی که وزن اضافه را در پاها و ران ها دارند، ممکن است به احتمال بیشتر دچار مشکلات سلامتی ناشی از چاقی باشند.
افراد به دلایل مختلف چاق می شوند. اغلب، تعدادی از این عوامل در چاقی درگیر هستند
بعضی از رایج ترین عوامل چاقی عبارتند از:
- تأثیرات ژنتیکی: ژنتیک هر فرد نقش مهمی در چاقی او ایفا می کند. اگرچه هنوز می توانید با رعایت موارد دیگر، بیشترین کنترل را بر روی وزن خود داشته باشید. برخی بیماری های نادر ژنتیکی، پیشگیری از چاقی را تقریباً غیر ممکن می سازد.
- تأثیرات فیزیولوژیکی: برخی محققان اعتقاد دارند که هر شخصی دارای وزن از قبل تعیین شده است که بدن از تغییر آن جلوگیری می کند. همچنین افراد هم سن، هم جنس با سایز بدن مختلف سرعت متابولیسم متفاوتی دارند. این به این معنی است که بدن آن ها مواد غذایی مختلفی را می سوزاند. شخصی با سرعت متابولیسم پایین در مقایسه با فردی با سرعت متابولیسم بالا ممکن است کالری کمتری برای حفظ وزن یکسان لازم داشته باشد.
- مصرف غذا و اختلالات خوردن: اگر زیاد غذا می خورید، به ویژه غذاهای پر چرب و پر کالری، چاق می شوید. چاقی همچنین می تواند ناشی از اختلال در غذا خوردن مانند تمایل به نوشیدن زیاد باشد.
- سبک زندگی: اگر یک شیوۀ زندگی بی تحرک را دنبال می کنید، در معرض خطر ابتلا به چاقی هستید.
- سابقۀ وزن: اگر در کودکی و نوجوانی اضافه وزن داشته اید، به احتمال زیاد در بزرگسالی چاق خواهید بود.
- بارداری: بارداری می تواند در چاقی مؤثر باشد. بسیاری از زنان پس از هر بارداری وزن می گیرند.
- داروها: برخی داروها می تواند باعث چاقی شود. این داروها شامل هورمون های استروئیدی و بسیاری از داروهای مورد استفاده در بیماری های روانپزشکی می باشد.
علائم
علائم هشدار اولیۀ چاقی ، وزن بدن بالای حد میانگین است.
اگر چاق هستید ممکن است موارد زیر را هم تجربه کرده باشید:
اگر چاق هستید ممکن است موارد زیر را هم تجربه کرده باشید:
- مشکلات خواب
- آپنۀ خواب ( یا وقفه تنفسی در خواب، یک نوع اختلال خواب جدی است و هنگامی رخ می دهد که تنفس آن شخص در حین خواب منقطع می شود)
- تنگی نفس
- واریس در رگ ها
- مشکلات پوستی ناشی از جمع شدن رطوبت در مناطق چین خوردۀ پوست
- سنگ کلیه
- استئوآرتریت در مفاصلی که فشار بر روی آن ها زیاد است مثل مفصل زانو.
چاقی خطر ابتلا به بیماری های زیر را افزایش می دهد
فشار خون بالا، دیابت، کلسترول بالا، تری گلیسرید بالا
فشار خون بالا، دیابت، کلسترول بالا، تری گلیسرید بالا
تشخیص
چاقی با محاسبۀ شاخص توده بدنی BMI تشخیص داده می شود. BMI بر اساس وزن و قد محاسبه می شود. BMI 30 و یا بیشتر معادل چاقی است. به طور کلی این به این معنی است که وزن بدن 35 تا40 درصد بیشتر از وزن ایده ال است.
همچنین می توانید با استفاده از کولیس چربی بدن را محاسبه کنید. کولیس وسیله ای است که ضخامت پوست را اندازه می گیرد.
شکل بدن نیز مهم است. افرادی که بیشترین وزن اضافه را دور کمر خود دارند (چاقی شکم، سیبی شکل) در مقایسه با افرادی با ران ها و پاهای چاق ( بدن گلابی شکل) بیشتر در معرض خطر بیماری های قلبی و دیابت هستند.
اندازگیری دور کمر معیار خوبی برای چاقی شکم است. زنان با دور کمری بیشتر از 35 اینچ یا مردان با دور کمری بیشتر از 40 اینچ در معرض خطر بیشتری قرار دارند.
همچنین می توانید با استفاده از کولیس چربی بدن را محاسبه کنید. کولیس وسیله ای است که ضخامت پوست را اندازه می گیرد.
شکل بدن نیز مهم است. افرادی که بیشترین وزن اضافه را دور کمر خود دارند (چاقی شکم، سیبی شکل) در مقایسه با افرادی با ران ها و پاهای چاق ( بدن گلابی شکل) بیشتر در معرض خطر بیماری های قلبی و دیابت هستند.
اندازگیری دور کمر معیار خوبی برای چاقی شکم است. زنان با دور کمری بیشتر از 35 اینچ یا مردان با دور کمری بیشتر از 40 اینچ در معرض خطر بیشتری قرار دارند.
مدت مورد انتظار
چاقی اغلب یک مشکل مادام العمر است. هنگامیکه اضافه وزن پیدا می کنید، از دست دادن وزن اضافه و لاغر شدن آسان نیست. شما باید برای حفظ وزن متعادل خود تلاش کنید.
مدت زمان لازم برای رسیدن به وزن ایده ال به عوامل زیر بستگی دارد:
مدت زمان لازم برای رسیدن به وزن ایده ال به عوامل زیر بستگی دارد:
- چند کیلو باید کم کنید
- سطح فعالیت
- نوع درمان و یا برنامۀ کاهش وزنی که انتخاب می کنید
بیماری ها و شرایطی که چاقی مسبب آن ها است، اغلب همراه با کاهش وزن بهبود می یابد.
پیشگیری
برای پیشگیری از چاقی و حفظ وزن سالم، رژیم غذایی سالم را رعایت کرده و فعالیت منظم داشته باشید.
پیشگیری از چاقی بسیار مهم است. هنگامیکه سلول های چربی تشکیل می شوند، در بدن برای همیشه باقی می مانند. هرچند می توانید سایز سلول های چربی را کاهش دهید نمی توانید آن ها را از بین ببرید.
پیشگیری از چاقی بسیار مهم است. هنگامیکه سلول های چربی تشکیل می شوند، در بدن برای همیشه باقی می مانند. هرچند می توانید سایز سلول های چربی را کاهش دهید نمی توانید آن ها را از بین ببرید.
درمان
با رعایت نکات زیر می توانید کاهش وزن داشته باشید
- مصرف کالری کمتر
- افزایش فعالیت و ورزش کردن
رویکردهای ساختاری و درمان های کاهش وزن عبارتند از:
رژیم اصلاح شده: کاهش وزن منطقی 1 تا 2 پوند در هفته است. با خوردن 500 تا 1000 کالری کمتر در روز می توان به این هدف رسید. اینکه بر خوردن کم تر چربی و یا کربوهیدرات تمرکز کنید به خود شما بستگی دارد. چربی ها کالری بیشتری از پروتئین ها و کربوهیدرات ها دارند. اگر کربوهیدرات ها را کاهش دهید هنوز نیاز به کاهش چربی مصرفی هم خواهید داشت. چربی های سالم را انتخاب کنید. چربی های غیر اشباع و چربی های دارای حلقه های غیر اشباع را انتخاب نمایید.
ورزش منظم: برای کاهش وزن مؤثر، لازم است 60 دقیقه تمریناتی با شدت ملایم در اکثر روزهای هفته داشته باشید. در طول روز فعالیت بیشتری داشته باشید. از پله ها بیشتر استفاده کنید و در طول روز بیشتر راه بروید.
قرص بدون نسخۀ ارلیستات: ارلیستات مانع از جذب چربی در روده می شود. این دارو با نام تجاری زنیکال (Xenical) و با نسخه نیز در دسترس است. داروهای بدون نسخه در دوز کمتر از زنیکال فروخته می شوند اما مادۀ فعال یکسان است.
دیگر قرص های رژیمی بدون نسخه: قرص های رژیمی بدون نسخه اغلب شامل مواد تشکیل دهنده ای هستند که ضربان قلب و فشار خون را افزایش می دهند. مشخص نیست که چه میزان در کاهش وزن مؤثر هستند که برای مدت طولانی مصرف شوند.
عوارض جانبی رایج شامل داشتن حالت عصبی و تپش قلب است. بعضی از کارشناسان معتقدند که ممکن است مصرف این داروها با افزایش خطر سکتۀ مغزی در ارتباط باشند.
عوارض جانبی رایج شامل داشتن حالت عصبی و تپش قلب است. بعضی از کارشناسان معتقدند که ممکن است مصرف این داروها با افزایش خطر سکتۀ مغزی در ارتباط باشند.
قرص های رژیمی با نسخه: برای کمک به کاهش وزن، پزشک ممکن است داروهایی به همراه یک رژیم غذایی با کالری محدود تجویز کند. تقریباً همۀ افراد با قطع مصرف قرص ها دوباره وزن می گیرند. اثرات مصرف طولانی مدت این داروها مشخص نشده است.
جراحی: به طور کلی جراحی های کاهش وزن اگر BMI 40 و یا بزرگتر، و یا BMI 30 تا 35 و حداقل یک بیماری دارید که به چاقی مرتبط است، مورد بررسی قرار می گیرند. به علاوه شما باید یک برنامه کاهش وزن ساختاریافته را بدون موفقیت پشت سر گذاشته باشید.
انواع رایج تر جراحی های چاقی عبارتند از:
گاستروپلاستی: گاستروپلاستی یکی از روش های محدود کننده حجم معده به شمار می رود. این روش مقدار غذای ورودی به معده را کاهش می دهد.
حلقه گذاری قابل تنظیم معده: جراح یک نوار قابل تنظیم در اطراف معده با حداقل جراحی تهاجمی قرار می دهد.
گاستریک بایپس: این روش یکی از مؤثرترین عمل های جراحی کاهش وزن است. با این حال، خطر بیشتری برای عوارض، کوتاه مدت و هم بلند مدت دارد. در این روش، حدود 30 تا 50 سیسی از بالای معده جدا میشود و باقیماندۀ معده کاملا بخیه میخورد. سپس بخشی از روده به آنجا پیوند زده میشود. به عبارتی بین راه غذا و صفرا حدود 170 تا 200 سانتیمتر فاصله گذاشته می شود. این روش مقداری بر جذب و همچنین بر دیابت تاثیرگذار است.
حلقه گذاری قابل تنظیم معده: جراح یک نوار قابل تنظیم در اطراف معده با حداقل جراحی تهاجمی قرار می دهد.
گاستریک بایپس: این روش یکی از مؤثرترین عمل های جراحی کاهش وزن است. با این حال، خطر بیشتری برای عوارض، کوتاه مدت و هم بلند مدت دارد. در این روش، حدود 30 تا 50 سیسی از بالای معده جدا میشود و باقیماندۀ معده کاملا بخیه میخورد. سپس بخشی از روده به آنجا پیوند زده میشود. به عبارتی بین راه غذا و صفرا حدود 170 تا 200 سانتیمتر فاصله گذاشته می شود. این روش مقداری بر جذب و همچنین بر دیابت تاثیرگذار است.
